Umowa użyczenia. Prosty wzór do pobrania.

Umowa użyczenia, jest umową nazwaną, uregulowaną w Kodeksie cywilnym i bardzo często stosowaną w życiu codziennym. Może nawet nieświadomie. Jakie są podstawowe kwestie, które reguluję ta umowa oraz co musi się w niej znaleźć aby była ważna?


O czym przeczytasz?

Umowa użyczenia – podstawowe kwestie

Umowa użyczenia jest uregulowana w art. 710 - 719 Kodeksu cywilnego. Przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nie oznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.

Oznacza to, że biorący w używanie nie ponosi z tego tytułu żadnych opłat, albowiem czynność prawa ma charakter nieodpłatny. Nie oznacza to oczywiście, że korzystanie z użyczonej rzeczy nie generuje dla biorącego w użyczenie jakichkolwiek kosztów, albowiem jest on zobowiązany do ponoszenia zwykłych kosztów utrzymania rzeczy, chyba że umówiono się inaczej.

Stronami użyczenia są użyczający i biorący w użyczenie.

Przedmiot użyczenia

Przedmiotem użyczenia może być każda rzecz zarówno oznaczona co do tożsamości, jak i co do gatunku, jeżeli nadaje się do używania.

Mając na uwadze powyższe przekładając to na życie, użyczyć można praktycznie wszystko, co jest rzeczą w rozumieniu prawa cywilnego, zatem niemalże wszystkie przedmioty materialne.

Dopuszczalne jest także oddanie w użyczenie części składowej rzeczy. Użyczający nie musi być też właścicielem rzeczy,

Użyczający, domagając się od biorącego zwrotu rzeczy, nie jest obowiązany wykazać, że jest właścicielem rzeczy, a wystarczy, że użyczający jest posiadaczem rzeczy (samoistnym lub zależnym) albo dzierżycielem.

Umowa podobna, ale jednak inna

Umowa użyczenia to umowa w pewien sposób podobna do innych umów, które uprawniają do korzystania z cudzej rzeczy lub prawa.

Przepisy Kodeksu cywilnego przewidują 3 takie umowy:

  • umowa dzierżawy;
  • umowa najmu;
  • umowa leasingu.

Forma zawarcia umowy

Prawo nie wymaga, aby umowa użyczenia dla swej ważności została zawarta w szczególnej formie na przykład pisemnej.

Może być także zawarta, w bardzo popularnej, ostatnio wręcz powszechnej formie dokumentowej.

Do jej zachowania wystarczą jedynie 3 cechy:

  • złożenie oświadczenie woli, która jest wyraźna (wiemy co, ktoś zamierza zrobić);
  • możliwa jest identyfikacja osoby składającej oświadczenie (wiemy kto jest stroną, identyfikacja po podpisie, adresie IP etc.)
  • oświadczenie jest w formie dokumentu w rozumieniu KC.

Podstawową cechą dokumentu jest utrwalenie objętej nim treści intelektualnej (oświadczenia woli lub innego oświadczenia) w sposób umożliwiający zapoznanie się z nią, a więc odczytanie tej treści lub odtworzenie jej w inny sposób.

Definicja dokumentu, zgodnie z zamierzeniem ustawodawcy, jest bowiem neutralna technologicznie. Treść dokumentu może zatem przyjmować dowolną postać (np. znaków graficznych, dźwięku, obrazu), a także być utrwalona na dowolnym nośniku (np. na papierze, w postaci pliku doc, pdf, wav, mp3 itp.).

To jeszcze nie koniec. Umowa użyczenia może być zawarta w formie ustnej, ale także nic nie stoi na przeszkodzie, żeby została zawarta w sposób dorozumiany tzn. poprzez korzystanie z rzeczy.

W tym miejscu nabędziesz niezbędną wiedzę w zakresie form zawierania umów w polskim prawie.

Okres obowiązywania umowy 

Umowa użyczenia, podobnie jak inne kodeksowe np. najmu, może być zawarta na czas określony i nieokreślony. Jeśli czas w umowie jest określony, wówczas umowa wygasa po upływie terminu końcowego przewidzianego w umowie.

Jeżeli użyczający chce mieć możliwość żądania zwrotu użyczonej rzeczy przed upływem tego terminu, powinien to wyraźnie określić w treści umowy przewidując prawo jej wypowiedzenia.

W przypadku zawarcia umowy użyczenia na czas nieokreślony warto określić terminy wypowiedzenia bezpośrednio w treści tej umowy, ponieważ jeśli takie terminy nie zostały określone zastosowanie znajdą tu przepisy Kodeksu cywilnego.

Niezwłoczny zwrot rzeczy

Art. 715 Kodeksu cywilnego, wskazuje, że zarówno w przypadku użyczenia na czas określony, jak i nieokreślony, użyczający ma praw żądać niezwłocznego zwrotu rzeczy biorący do korzystania jeśli używa rzeczy w sposób sprzeczny z umową albo z właściwościami lub z przeznaczeniem rzeczy powierza rzecz innej osobie nie będąc do tego upoważniony przez umowę ani zmuszony przez okoliczności czy też rzecz stanie się potrzebna użyczającemu z powodów nieprzewidzianych w chwili zawarcia umowy.

Obowiązki i prawa biorącego w używanie

Podobnie jak przy innych umowach, również tutaj strony mają swoje prawa i obowiązki. Przede wszystkim biorący w używanie ma prawo do bezpłatnego używania rzeczy oddanej mu przez użyczającego przez oznaczony lub nieoznaczony czas, jak również oczekiwania na naprawienie szkody wyrządzonej przez użyczającego przez niezawiadomienie o wadach rzeczy użyczonej.

Biorący w używanie, ma przy tym obowiązek używać rzecz w sposób odpowiadający jej właściwościom i przeznaczeniu, uzyskać zgodę użyczającego na oddanie rzeczy do używania osobie trzeciej, ponosić zwykłe koszty utrzymania rzeczy, ponosić odpowiedzialność za przypadkową utratę lub uszkodzenie rzeczy oraz zwrócić rzecz użyczającemu w niepogorszonym stanie po zakończeniu umowy.

Prawa i obowiązki użyczającego

Użyczający ma przede wszystkim prawo do wyrażenia zgody na powierzenie lub oddanie rzeczy do korzystania innej osobie oraz żądania zwrotu rzeczy, jeśli biorący w używanie używa jej w sposób sprzeczny z umową, właściwościami lub przeznaczeniem, powierza ją innej osobie nie będąc do tego upoważniony przez umowę ani zmuszony przez okoliczności, albo jeśli rzecz stanie się użyczającemu potrzebna z powodów nieprzewidzianych w momencie zawarcia umowy czy też zwrotu rzeczy w niepogorszonym stanie po zakończeniu umowy użyczenia

Jeśli natomiast chodzi o obowiązki wynikające z umowy użyczenia, to użyczający przede wszystkim powinien naprawić szkodę, którą wyrządził biorącemu do używania przez to, że wiedząc o wadach oddanej rzeczy nie zawiadomił go o nich albo zezwolić biorącemu do używania na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy przez okres obowiązywania umowy.

Koszty utrzymania rzeczy

Biorący do używania ponosi zwykłe koszty utrzymania rzeczy użyczonej. Jeżeli poczynił inne wydatki lub nakłady na rzecz, stosuje się odpowiednio przepisy o prowadzeniu cudzych spraw bez zlecenia.

Zwykłe koszty utrzymania rzeczy to wydatki i nakłady pozwalające zachować rzecz w stanie niepogorszonym, utrwalającym jej właściwości i przeznaczenie, np. koszty eksploatacyjne związane z utrzymaniem użyczanego lokalu czy samochodu, koszty konserwacji, drobnych napraw. Biorący nie może się domagać od użyczającego ponoszenia nakładów, w tym także niezbędnych do utrzymywania rzeczy w stanie zdolnym do umówionego użytku przez czas trwania umowy.

Pojęcie zwykłych kosztów utrzymania rzeczy nie obejmuje kosztów obciążających użyczającego niezależnie od istnienia stosunku użyczenia (np. podatki i inne ciężary publicznoprawne). Jeżeli zgodnie z umową biorący ma takie koszty ponosić, wówczas umowa ta nie jest umową użyczenia. Tak stwierdził NSA w wyr. z 28.8.1995 r. (SA/Wr 2612/94, POP 1998, Nr 1, poz. 29). 

Przypadkowa utrata rzeczy

Biorący do używania jest odpowiedzialny za przypadkową utratę lub uszkodzenie rzeczy, jeżeli jej używa w sposób sprzeczny z umową albo z właściwościami lub z przeznaczeniem rzeczy, albo gdy nie będąc do tego upoważniony przez umowę ani zmuszony przez okoliczności powierza rzecz innej osobie, a rzecz nie byłaby uległa utracie lub uszkodzeniu, gdyby jej używał w sposób właściwy albo gdyby ją zachował u siebie.

Termin przedawnienia roszczeń

Roszczenia z tytułu umowy użyczenia przedawniają się z upływem 1 roku od momentu zwrotu użyczonej rzeczy.

Zgodnie z art. 719 k.c. roszczenie użyczającego przeciwko biorącemu do używania o naprawienie szkody za uszkodzenie lub pogorszenie rzeczy, jak również roszczenia biorącego do używania przeciwko użyczającemu o zwrot nakładów na rzecz oraz o naprawienie szkody poniesionej wskutek wad rzeczy przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy.

____

Jeżeli masz pytanie związane z nieruchomościami napisz do nas na redakcja@mieszkanie.pl , a my postaramy się zgłębić temat i odpowiedzieć w formie artykułu.

Advertisement
Advertisement

Artykuły, które mogą Cię zainteresować

SmartHome oczami dzieci - wymarzony pokój

O jakim pokoju marzą dzieci? Przyjrzymy się bliżej inteligentnemu oświetleniu i sprawdzimy jak dzieci same zmieniają pokój w krainę marzeń. SmartHome w Komputroniku. http://Komputronik-SmartHome

Advertisement