Uchwała rady gminy narusza interes mieszkańców? Sprawdź jak i kto może ją zaskarżyć.

Możliwość wniesienia skargi na uchwałę rady gminy służy ochronie prawnej jednostek przed bezprawnymi działaniami gminy. W jaki sposób przeprowadzić procedurę skutecznego zaskarżenia uchwały rady gminy i kto posiada legitymację do jej zaskarżenia?


O czym przeczytasz?

Wniesienie skargi na uchwałę rady gminy – podstawowe kwestie

Art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym wprowadza zasadę, zgodnie z którą, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Podmioty uprawnione do złożenia skargi na uchwałę rady gminy

Legitymację do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. posiada „każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone” uchwałą rady gminy.

Pod pojęciem „każdy” należy rozumieć:

  • osoby fizyczne,
  • osoby prawne,
  • jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej.

Uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 ust. 1 u.s.g. może być jedynie ten podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia otwiera dopiero drogę do jej merytorycznej oceny.

Ocena ta zaś dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego i w zależności od tego skarga może, ale nie musi, być uwzględniona.

Interes prawny a interes faktyczny skarżącego

Przedmiotem skargi może być uchwała, która narusza interes prawny skarżącego. W związku z tym, skarga na uchwałę rady gminy oparta jedynie na naruszeniu interesu faktycznego podlegać będzie oddaleniu. Zasada ta znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, które wskazują, że w przypadku wniesienia skargi na uchwałę rady gminy sam interes faktyczny nie jest wystarczający.

W celu wniesienia skutecznej skargi w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wymagane jest bowiem takie naruszenie interesu, które odbierałoby albo ograniczało uprawnienie podmiotu skarżącego lub też akt skarżony nakładałaby jakiś nowy obowiązek (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt: I SA/ Po 298/14).

Wykazanie interesu prawnego i jego naruszenia

Podmiot, skarżący uchwałę organu gminy musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą a jego konkretną, indywidualną sytuacją prawną.

Dla przykładu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 8 listopada 2018 r. (sygn. akt: I SA/Po 467/18), w którym stwierdzono nieważność uchwały rady gminy w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty wskazał, że na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega uchwała, której postanowienia naruszają interes prawny lub uprawnienia danej osoby.

Skarżący powinien zatem wykazać, że istnieje bezpośredni związek pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie gwarantowaną sytuacją (nie zaś tylko sytuacją faktyczną). Związek ten powinien istnieć w chwili wejścia w życie zaskarżanej uchwały i powodować następstwo w postaci pozbawienia skarżącego konkretnych uprawnień lub nałożenia obowiązków, mających oparcie w przepisach prawa materialnego.

Wadliwość uchwały rady gminy

Zaznaczenia wymaga, że sam fakt dostatecznie uzasadnionego naruszenia interesu prawa nie przesądza o skuteczność skargi, ponieważ niezbędne jest także ustalenie wadliwości uchwały. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 6 września 2011 r. (sygn. akt: II OSK 1208/11) podkreślił, iż należy wykazać, że akt prawa organu gminy godzi także w obiektywny porządek prawny i powinien być usunięty z obrotu prawnego wyrokiem sądowym.

Skarga na uchwałę rady gminy – elementy konieczne

Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego musi odpowiadać wymaganiom stawianym wszystkim pismom w postępowaniu sądowym (art. 46 § 1 i 2 ustawy prawo postępowania przed sądami administracyjnymi - p.p.s.a.) oraz zawierać elementy określone w art. 57 § 1 pkt 1 – 3 p.p.s.a.

Na podstawie powyższych przepisów należy przyjąć, że skarga na uchwałę rady gminy powinna zawierać:

  1. oznaczenie, że wnoszone pismo stanowi skargę;
  2. oznaczenie sądu, do którego jest kierowana skarga;
  3. oznaczenie strony z imienia i nazwiska lub nazwy;
  4. oznaczenie adresu zamieszkania, a w razie jego braku – oznaczenie adresu do doręczeń lub adresu siedziby strony;
  5. oznaczenie przedstawicieli ustawowych lub pełnomocników i ich adresów;
  6. oznaczenie zaskarżonej uchwały;
  7. oznaczenie organu, który wydał uchwałę;
  8. opis interesu prawnego skarżącego;
  9. wymienienie składanych załączników;
  10. podpis strony lub przedstawiciela ustawowego, bądź pełnomocnika.

Do skargi należy dołączyć jej odpis oraz odpisy składanych załączników oraz pełnomocnictwo, jeżeli wnosi ją pełnomocnik, który w danej sprawie wcześniej nie złożył pełnomocnictwa.

Skargę na uchwałę rady gminy można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę.

Stosownie do art. 53 § 2a p.p.s.a., skargę na uchwałę rady gminy można wnieść w każdym czasie.

Skargę na uchwałę rady gminy wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi.

Właściwość miejscową sądu określa art. 13 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym, skargę należy wnieść do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ, którego uchwałę zaskarżono.

Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego

Na marginesie należy wskazać, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 4 listopada 2003 r. (sygn. akt: SK 30/02) wskazał, że skarga w trybie art. 101 nie ma charakteru actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sama ewentualna sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też ewentualny stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia.

____

Jeżeli masz pytanie związane z nieruchomościami napisz do nas na redakcja@mieszkanie.pl , a my postaramy się zgłębić temat i odpowiedzieć w formie artykułu.

Artykuły, które mogą Cię zainteresować

500 sekund o rynku nieruchomości #3 – luty 2021

O kredytach hipotecznych, większej dostępności finansowania zakupu mieszkań! O wyprowadzce poza miasto i o ekologii na mieszkanie.pl Świat nieruchomości w podsumowaniu miesięcznym, wspólnie z Fiat