Działka leśna. Jakie działania można na niej podejmować, a jakie są całkowicie zabronione?

Marzy ci się kawałek swojego lasu? A może już go masz. Prawo szczegółowo reguluje kwestie związane z możliwością korzystania i przebywania na działce leśnej. Sprawdź, co każdy hobby-leśnik powinien wiedzieć.


O czym przeczytasz?

Co to jest las?

Na początek trochę teorii. Aktem prawnym regulującym kwestie lasów w Polsce jest dość intuicyjnie nazwana - ustawa o lasach. W jej rozumieniu lasem jest grunt zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) – drzewami i krzewami oraz runem leśnym – lub przejściowo jej pozbawiony:

  • przeznaczony do produkcji leśnej lub
  • stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego
  • wpisany do rejestru zabytków;

Ponadto lasem jest także grunt związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

Przepisy ustawy stosuje się do lasów, bez względu na formę ich własności.

Zarząd nad lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa

Lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa zarządza Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, zwane w obrocie prawnym „Lasami Państwowymi”.

W ramach sprawowanego zarządu Lasy Państwowe prowadzą gospodarkę leśną, gospodarują gruntami i innymi nieruchomościami oraz ruchomościami związanymi z gospodarką leśną, a także prowadzą ewidencję majątku Skarbu Państwa oraz ustalają jego wartość.

Nadzór nad Lasami Państwowymi sprawuje minister właściwy do spraw środowiska.

Lasy Państwowe nie sprawują natomiast zarządu nad lasami:

  • będącymi w użytkowaniu wieczystym parków narodowych;
  • wchodzącymi w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa;
  • będącymi w użytkowaniu wieczystym na mocy odrębnych przepisów.

W tym miejscu dowiesz od kiedy i w jakich miejscach Lasy Państwowe pozwolą na korzystanie z lasów, w tym biwakowanie.

Las prywatny. Czy można wejść na czyjąć działkę leśną?

Mianem lasu prywatnego określa się lasy, które nie stanowią własności Skarbu Państwa.

Zgodnie z treścią art. 28 ustawy o lasach, właściciel lasu niestanowiącego własności Skarbu Państwa może zakazać wstępu do lasu, oznaczając ten las tablicą z odpowiednim napisem. Przepis ten wskazuje na kształtowane przez ustawę uprawnienie do ustanowienia zakazu wstępu do lasu, będącego własnością prywatną.

W tym przypadku na szczególną uwagę zasługuje posłużenie się przez ustawodawcę słowem „może”. W konsekwencji, fakt ustanowienia zakazu wstępu do lasu prywatnego uzależniony jest od wyłącznej decyzji właściciela lasu, który może w tym celu ustawić tablicę z odpowiednim napisem.

Warto jednak wskazać, że naruszenie zakazu wstępu do lasu prywatnego nie jest nigdzie wprost penalizowane. Niemniej jednak, w przypadku wejścia na teren lasu prywatnego, objętego zakazem wstępu, możliwe jest skorzystanie z art. 157 Kodeksu wykroczeń.

Zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu, kto wbrew żądaniu osoby uprawnionej nie opuszcza lasu, pola, ogrodu, pastwiska, łąki lub grobli, podlega karze grzywny do 500,00 złotych lub karze nagany.

Ważne! Ściganie osoby, która wbrew żądaniu nie opuszcza lasu następuje na żądanie pokrzywdzonego, a zatem właściciela lasu prywatnego.

Ogrodzenie działki leśnej

Sposobem na zabezpieczenie działki leśnej przed osobami trzecimi jest zamontowanie ogrodzenia, zarówno w postaci posadowienia punktowych słupków ogrodzenia, bądź ogrodzenia liniowego po całej długości ogrodzenia.

Zamontowanie ogrodzenia możliwe jest teoretycznie jedynie na gruncie wyłączonym spod produkcji leśnej. Sytuacja ta ma miejsce z uwagi na fakt, iż przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, konieczne jest wyodrębnienie z działki leśnej, całości lub fragmentu działki wyłączonego spod produkcji leśnej.

Ustalając zakres ogrodzenia działki leśnej konieczne jest podjęcie uprzednich uzgodnień z Nadleśnictwem lub osobą wyznaczoną do sprawowania opieki nad lasami niepaństwowymi. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o lasach, nadzór nad gospodarką leśną w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa, w tym opieka nad nimi sprawowana jest przez starostów.

Zadania starosty związane z nadzorem lasów niepaństwowych mogą być powierzone nadleśniczemu Lasów Państwowych lub bezpośrednio jednemu z wydziałów Starostwa - np. Wydziałowi Rolnictwa i Ochrony Przyrody.

W rzeczywistości, ogrodzenie niepaństwowego lasu młodego z uwagi na konieczność wykonania nowych zasadzeń nie powinno spotkać się z negatywną oceną organu, tak ogrodzenie dojrzałego lasu, jedynie z uwagi na chęć utrudnienia osobom trzecim wstępu do lasu niepaństwowego może wiązać się ze szczególnymi utrudnieniami.

W takiej sytuacji, wyrażenie przez organ zgody na ogrodzenie lasu zależy w dużej mierze od uzasadnienia chęci postawienia ogrodzenia.

Uproszczony plan urządzenia lasu (UPUL)

Zgodnie z definicją zawartą w art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy o lasach, uproszczonym planem urządzenia lasu (UPUL) jest plan opracowywany dla lasu o obszarze co najmniej 10 ha, stanowiącego zwarty kompleks leśny, zawierający skrócony opis lasu i gruntów przeznaczonych do zalesienia oraz podstawowe zadania dotyczące gospodarki leśnej.

Co do zasady, uproszczone plany urządzenia lasu, sporządza się dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa oraz dla lasów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa.

Pierwszą fazą wprowadzenia uproszczonego planu urządzenia lasu jest sporządzenie jego projektu. Projekt UPUL zawiera ogólną charakterystykę lasów oraz ich stanu, zestawienia powierzchni i miąższości gatunków panujących (głównych) według klas i podklas oraz opisy taksacyjne lasu, stanowiące charakterystykę poszczególnych drzewostanów (zawarte są w nich szczegółowe opisy lasu, oparte na inwentaryzacji oraz projektowane zabiegi gospodarcze i ochronne). 

Projekt UPUL wykłada się do publicznego wglądu na okres 60 dni w siedzibie urzędu gminy. O wyłożeniu tego projektu wójt (burmistrz, prezydent miasta) informuje pisemnie właścicieli lasów, z zaznaczeniem, że UPUL będzie podstawą naliczenia podatku leśnego. W terminie 30 dni od daty wyłożenia projektu UPUL, zainteresowani właściciele lasów mogą składać zastrzeżenia i wnioski w sprawie planu.

Starosta wydaje decyzje w kwestii uznania lub nieuznania zastrzeżeń lub wniosków. W przypadku złożenia wniosku o zmianę granic lasu w UPUL i w konsekwencji ustalenia, że dany grunt nie jest lasem, organy administracji publicznej najczęściej twierdzą, że zgodnie z ewidencją gruntów jest to las, a w procedurze ustalania UPUL nie ma możliwości dokonywania zmian polegających de facto na pozostawieniu poza granicami UPUL gruntu z uwagi na to, że nie jest lasem.

Ustawodawca w ustawie o lasach nie wskazuje wprost, czego powinny dotyczyć składane zastrzeżenia i wnioski, niemniej jednak zastrzeżenia do wyłożonego projektu UPUL mogą dotyczyć przede wszystkim spraw związanych z prowadzeniem gospodarki leśnej, jak i mających wpływ na wysokość podatku leśnego.

Zastrzeżania do UPUL właścicieli działek leśnych

W rzeczywistości, zastrzeżenia do projektu UPUL dotyczą najczęściej błędów popełnianych przez organy administracyjne w ustaleniach faktycznych, polegających m.in. na błędnym zaklasyfikowaniu w projekcie planu działki jako leśnej, czy też jej zupełne pominięcie, nie uwzględnienia innych toczących się postępowań administracyjnych dotyczących np. przeklasyfikowania działki leśnej na rolną, a w konsekwencji błędnego objęcia jej planem, czy też nieprawidłowego wskazania roślinności, występującej na wskazanym w projekcie gruncie leśnym.

Właściciele działek leśnych w składanych zastrzeżeniach wskazują także na konieczność wyłączenia ich działki z projektu UPUL z powodu zmiany przeznaczenia gruntu np. w skutek udostępnienia gruntów zakładom energetycznym na posadowienie na nich słupów przesyłowych oraz rozciągnięcie pomiędzy nimi sieci energetycznych w sposób gwarantujący niezawodność funkcjonowania systemu dystrybucyjnego, tj. prowadzenie działalności innej niż działalność leśna i wykluczającej jej prowadzenie.

Ważne! Brak prawidłowej reakcji na etapie sporządzania projektu planu urządzenia lasu skutkuje negatywnymi konsekwencjami w sytuacji prawnej właścicieli działek.

Do konsekwencji zalicza się m.in. brak możliwości przeklasyfikowania działki, problem z jej sprzedażą oraz niewłaściwie wyliczona kwota podatku leśnego.

Wycinka drzew na prywatnej działce leśnej

Zgodnie z regulacjami zawartymi w ustawie o ochronie przyrody, obowiązkiem właściciela lasu jest racjonalne użytkowania lasu w sposób trwale zapewniający optymalną realizację wszystkich jego funkcji (art. 13 ust. 1 pkt 5 ustawy o lasach).

Zasada ta kształtuje przede wszystkim obowiązek właściciela polegający na możliwości pozyskiwania drewna w ilości, która nie przekracza możliwości produkcyjnych lasu.

Ponadto dokonanie wycinki drzewa w lesie prywatnym musi być zgodne z regulacjami zawartymi w UPUL lub treścią decyzji starosty (w przypadku lasów rozdrobnionych o powierzchni do 10 ha, niestanowiących własności Skarbu Państwa).

W sytuacji, gdy pozyskanie drewna w lasach nienależących do Skarbu Państwa jest niezgodne z UPUL lub decyzją starosty wydawaną w odniesieniu do lasów rozdrobnionych o powierzchni do 10 ha, konieczne jest wystąpienie przez właściciela z wnioskiem do starosty o wydanie tzw. zezwolenia na pozyskanie drewna w lasach niezgodnie z UPUL lub decyzją określającą zadania gospodarki leśnej w przypadkach losowych.

Oględziny urzędnika i ewentualna kara za bezprawną wycinkę

Przed wydaniem decyzji starosta dokonuje oględzin terenu wskazanego we wniosku i sporządza protokół. Po analizie uproszczonego planu urządzania lasu, lub decyzji określającej zadania gospodarki leśnej oraz uzasadnienia wniosku związanego z przypadkiem losowym, starosta wydaje zezwolenie lub odmawia wydania zezwolenia na pozyskanie drewna.

W przypadku wycinki drzewa niezgodnie z warunkami, znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu wykroczeń.

Zgodnie z treścią art. 158  KW właściciel lub posiadacz lasu, który dokonuje wyrębu drzewa w należącym do niego lesie albo w inny sposób pozyskuje z tego lasu drewno niezgodnie z planem urządzenia lasu, uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją określającą zadania z zakresu gospodarki leśnej albo bez wymaganego pozwolenia, podlega karze grzywny.

Uwaga! W razie popełnienia wykroczenia orzeka się przepadek pozyskanego drewna.

____

Jeżeli masz pytanie związane z nieruchomościami napisz do nas na redakcja@mieszkanie.pl , a my postaramy się zgłębić temat i odpowiedzieć w formie artykułu.

Advertisement
Advertisement

Artykuły, które mogą Cię zainteresować

SmartHome oczami dzieci - wymarzony pokój

O jakim pokoju marzą dzieci? Przyjrzymy się bliżej inteligentnemu oświetleniu i sprawdzimy jak dzieci same zmieniają pokój w krainę marzeń. SmartHome w Komputroniku. http://Komputronik-SmartHome

Advertisement